موسیقی سنتی ایران، علاوه بر جذابیت عمیقی که برای ما ایرانیان دارد، برای شنوندگان از دیگر فرهنگها نیز بسیار ارزشمند و شنیدنی است. این همه زیبایی و دلنوازی در موسیقی ایرانی، ریشه در عوامل و اصول گوناگونی دارد. یکی از این عوامل مهم، اجرای دقیق و درست فواصل میان نتهاست که در شکلگیری و گسترش این موسیقی نقش بسزایی داشته است. برای شناخت بهتر این موضوع، در این بخش از وبلاگ ندابلاگ قصد داریم به بررسی فواصل به کار رفته در موسیقی ایرانی بپردازیم. همراه ما باشید.
نواها و صداهای موسیقی در سطوح مختلفی از زیری و بمی قرار میگیرند. همچنین میدانیم که هرچه نتها به سمت بالا حرکت کنند، صدای آنها زیرتر و هرچه پایینتر بروند، بمتر میشوند.
از این توضیحات میتوان دریافت که بین هر دو نت، یک فاصله وجود دارد. بدیهی است که هرچه این دو نت از نظر زیر و بمی از هم دورتر باشند، فاصله میان آنها نیز بزرگتر خواهد بود.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه مهارت خود را در نوازندگی پیانو بالا ببرید.
فاصله موسیقی چیست؟
در موسیقی ایرانی، درک امروزی ما از فاصلههای موسیقی با گذشته کمی تفاوت پیدا کرده است. امروزه فاصله موسیقی به معنای تفاوت ارتفاع صدا بین دو نت است که بر اساس فرکانس آنها سنجیده میشود. این تفاوت دقیقاً همان چیزی است که به صورت اختلاف دو صدای موسیقیایی وجود دارد و گوش انسان توانایی درک آن را دارد. به عنوان نمونه، گوش ما میتواند تفاوت بین نت دو و نت ر را تشخیص دهد.
به زبان ساده، فاصله موسیقی به میزان بالا یا پایین بودن (زیری یا بمی) دو نت نسبت به یکدیگر گفته میشود. هر فاصله همیشه از دو نت تشکیل شده و میتواند روی خطوط حامل به سمت بالا یا پایین حرکت کند. برای محاسبه فاصله بین دو نت، کافی است تعداد نتهای بین نت اول و نت دوم را بشماریم.
شناسایی دستگاه قطعات موسیقی سنتی ایرانی همیشه برای دوستداران این سبک موسیقی، موضوعی جذاب و در عین حال چالشبرانگیز بوده است. این مهارت به دلیل کاربردهای گستردهاش در زمینههایی مانند آموزش موسیقی و ساختن آهنگ، از ارزش بسیار بالایی برخوردار است.
انجام این کار تنها با شنیدن یک قطعه موسیقی، کاری بسیار سخت است و معمولاً تنها استادان بسیار باتجربه موسیقی یا کسانی که سالها به این موسیقی گوش دادهاند و ساختار همه دستگاهها را به خوبی میشناسند، میتوانند دستگاه یک قطعه را تشخیص دهند.
اگر به این موضوع علاقه دارید، احمد عبادی، نوازنده صاحب سبک سه تار را از دست ندهید.
در صورت علاقهمندی، مطلب بیوگرافی لینزدی استرلینگ | ویولنیست رقصنده! را از دست ندهید.
اندازه گیری فاصله:
برای محاسبه فاصله بین دو نت موسیقی، باید تمام نتهای موجود در آن محدوده را بشمارید. سپس عدد به دست آمده را به صورت پشتسرهم و مرتب بیان کنید.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً راه های تقویت صدای ساز ویلون را بخوانید.
فواصل موسیقی ایرانی را بشناسید!
فواصل در موسیقی ایرانی به فاصلههای میان نتها گفته میشود که بر اساس ریزپردهها مشخص میگردند. برای نشان دادن این فواصل از علامتهای تغییردهنده و سرکلید استفاده میشود. این علامتها با نامهای سُری و کُرُن شناخته میشوند.
برای گسترش دانش خود، مقاله آیا کالیمبا ساز سختی است؟ را مطالعه کنید.
چرا فواصل موسیقی در موسیقی سنتی ایرانی اهمیت دارند؟
اهمیت فاصلههای موسیقی به این دلیل است که احساس شما هنگام شنیدن پشتسرهم نتهای یک آهنگ را تحت تأثیر قرار میدهند. همچنین، این فاصلهها بر احساس شما هنگام شنیدن همزمان چند نت نیز اثر میگذارند. به عنوان نمونه، اگر فرکانس بین دو نت تغییر نکند و نسبت آنها ثابت بماند، مسلماً احساس شما نیز تغییری نخواهد کرد.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله ۱۰ تفاوت ساز ابوا و کلارینت را بشناسید مراجعه کنید.
نظر شما در مورد این مقاله چیست؟