این ضربالمثل برای زمانی به کار میرود که کسی را با یک بهانهٔ ساختگی و یک مأموریت بینتیجه به جایی بفرستند. منظور این است که فرد فرستاده شده را سرکار بگذارند یا او را از سر خود باز کنند.
معمولاً این کار با قصد و نیتی شیطنتآمیز یا مسخره انجام میشود. یعنی شخصی که این دستور را میدهد، میداند که چیزی به نام “نخود سیاه” در آن مقصد وجود ندارد، اما باز هم فرد دیگری را به بهانهٔ پیدا کردن آن، راهی یک مسیر بیفایده میکند.
این مثل نشاندهندهٔ فریب دادن دیگران یا وادار کردن آنها به انجام کاری بیهوده است. در واقع، وقتی میگوییم “فلانی را دنبال نخود سیاه فرستادند”، یعنی او را فریب دادهاند و باعث شدهاند بدون هیچ نتیجهای، وقت و انرژی خود را تلف کند.

در این نوشته به سراغ یکی از ضربالمثلهای کهن و پرمعنی ایرانی رفتهایم و مفهوم عمیق آن را بررسی میکنیم.
ضرب المثل کسی را دنبال نخود سیاه فرستادن کنایه از چیست؟
۱- منظور اصلی این ضربالمثل این است که گاهی برای آنکه کسی متوجه کارهای دیگران نشود، او را به دنبال چیزی میفرستند که یا بسیار کمیاب است یا ارزش چندانی ندارد. به این ترتیب، آن فرد ساعاتی را بیهوده سپری میکند و دیگران در این فاصله میتوانند کارشان را انجام دهند.
۲- معنی ساده و ظاهری ضربالمثل:
نخود سیاه چیست؟ نخود انواع مختلفی دارد و نخود سیاه از گونههای کمیاب آن است. بیشتر نخودها را به همان شکل اصلی میکارند و در پخت غذا استفاده میکنند، اما نخود سیاه را باید خیساند تا لپه آن جدا شود. به همین خاطر، معمولاً در مغازهها نخود سیاه پیدا نمیشود و کمتر کسی آن را میخرد.
بنابراین، وقتی کسی را به دنبال نخود سیاه میفرستند، هدف این نیست که واقعاً آن را بخرد؛ بلکه میخواهند برای مدتی او را سرگرم کنند تا فرصت داشته باشند کارهای خود را انجام دهند، بدون اینکه آن شخص از موضوع باخبر شود.
۳- این اصطلاح بیشتر برای کودکانی به کار میرود که زیاد کنجکاوی میکنند و در کار بزرگترها فضولی میکنند.
۴- “از سر باز کردن کسی” یعنی فرستادن او به دنبال چیزی که پیدا کردنش زمان زیادی میبرد.
نظر شما در مورد این مقاله چیست؟
