فرقی نمیکند که تازه کار باشید یا یک جوشکار با تجربه، روش جوشکاری میگ به خاطر سادگی و بازدهی خوبی که دارد، یکی از محبوبترین روشهای جوشکاری است. در این نوشته، اول به این سوال که جوشکاری میگ چگونه است پاسخ میدهیم و بعد، همهی مراحل و نکات اصلی این روش را به شما آموزش میدهیم.
رونیکس را بخوانید.
جوشکاری میگ چیست؟
جوشکاری یکی از راههای مهم به هم پیوستن فلزات است که در بسیاری از صنایع کاربرد اساسی دارد. این فرآیند عمدتاً به دو گروه اصلی تقسیم میشود: جوشکاری ذوبی و جوشکاری غیرذوبی.
در جوشکاری ذوبی که بسیار پراستفاده است، فلز اصلی و فلز اضافی (سیم جوش) با کمک گرمای قوس الکتریکی ذوب میشوند و پس از سرد شدن به هم متصل میگردند. جوشکاری میگ نیز در همین دسته قرار میگیرد.
حال سؤال اینجاست که جوشکاری میگ چیست؟ جوشکاری میگ که با نام جوشکاری قوسالکتریکی با گاز محافظ (GMAW) نیز شناخته میشود، یک روش رایج و پرکاربرد است. در این روش، فلز پایه و سیم جوش با گرمای قوس الکتریکی ذوب میشوند و همزمان یک گاز محافظ از منطقه جوش در برابر عوامل محیطی محافظت میکند تا درز جوش با کیفیت مطلوب ایجاد شود.
بیشتر بخوانید: اصلی ترین تفاوت جوشکاری TIG و MMA در چیست؟
این روش جوشکاری به دلیل انعطافپذیری، کاربرد آسان و نتیجهای باکیفیت، یکی از محبوبترین شیوههای جوشکاری به شمار میرود.
کاربرد جوشکاری میگ
جوشکاری میگ به خاطر قابلیتهای ویژهای که دارد، در زمینههای گوناگون صنعتی کاربرد گستردهای پیدا کرده و توانسته است جایگاه مهمی برای خود ایجاد کند. این شیوه جوشکاری با تولید اتصالات محکم و با دوام، نقش بسیار مهمی در ساخت و تولید کالاهای مختلف دارد. در ادامه، برخی از موارد استفاده جوشکاری میگ در صنعتهای گوناگون را مرور میکنیم.
صنایع دریایی: جوشکاری میگ به عنوان یک روش پراستفاده در صنایع دریایی، نقش کلیدی در ساخت و تعمیر کشتیها و سازههای بزرگ دریایی مانند سکوهای نفتی زیر آب ایفا میکند.
صنعت هواپیماسازی: به دلیل کیفیت بالای جوش، دقت و ظرافت این روش، از آن برای ساخت و متصل کردن قطعات حساس و مهم در بدنه هواپیما و همچنین اتصالات مربوطه استفاده میشود.
صنعت برق و الکترونیک: جوشکاری میگ در حوزه برق و الکترونیک نیز اهمیت زیادی دارد و برای وصل کردن قسمتهای فلزی مختلف در ساخت قطعات الکترونیکی و دستگاههای برقی به کار میرود.
مزایای جوشکاری میگ
این شیوه به خاطر آسانی و بازدهی بالا، هم نزد تازهکاران و هم نزد جوشکاران ماهر طرفدار دارد. در ادامه، به چند مورد از برتریهای جوشکاری میگ اشاره میکنیم که باعث شده گزینهای مناسب برای کارهای گوناگون باشد.
تغذیه مداوم سیم جوش:
در روش جوشکاری با الکترود دستی، شخص جوشکار باید مدام الکترود مصرف شده را با الکترود جدید جایگزین کند. اما در جوشکاری میگ، سیم جوش به صورت پیوسته به محل جوش رسانده میشود. این کار باعث میشود سرعت جوشکاری بسیار بالا برود و دیگر لازم نباشد کار برای تعویض الکترود یا ابزار متوقف شود و زمان تلف گردد.
عدم وجود سرباره:
در فرآیند جوشکاری میگ، از گازی برای محافظت از منطقه جوش استفاده میشود. به همین دلیل، برخلاف برخی روشهای دیگر، در این روش ماده زائد و ناخالصی به نام سرباره تشکیل نمیگردد. این ویژگی، تفاوت مهمی میان جوشکاری میگ و جوشکاری سنتی با الکترود دستی ایجاد میکند و نتیجه آن، ظاهر تمیزتر و سطح هموارتر جوش است.
نرخ رسوب جوش بالا:
در روش جوشکاری میگ، از سیمهای جوش نازکتری استفاده میشود. همین موضوع باعث میشود که مقدار جریان الکتریکی بیشتری در فرآیند جوشکاری به کار گرفته شود. این افزایش جریان، باعث میگردد فلز جوش با سرعت و حجم بیشتری در محل اتصال قرار گیرد. در نتیجه، درز جوش با سرعت بیشتری پر شده و نفوذ آن نیز عمیقتر خواهد بود.
هیدروژن کمتر:
در روش جوشکاری میگ، از گازی برای محافظت از منطقه جوش استفاده میشود. این گاز کمک میکند تا مقدار هیدروژن کمتری وارد فلز جوش شود. در نتیجه، احتمال ایجاد ترکهای ناشی از هیدروژن در فولادهایی که به این موضوع حساس هستند، کاهش مییابد.
قابلیت جوشکاری ورقهای نازک:
در روش جوشکاری با الکترود دستی، کار کردن با ورقهای بسیار نازک (مثلاً زیر ۲ میلیمتر) معمولاً سخت است و مشکلاتی ایجاد میکند. اما در روش جوشکاری میگ، به دلیل اینکه میتوان حرارت را به دقت کنترل کرد و قوس جوش متمرکزتر است، حتی میتوان ورقهای نازک را نیز به خوبی جوش داد.
اتوماسیون آسان:
جوشکاری میگ به دلیل پایداری و دقت خوبی که دارد، به سادگی میتواند به صورت خودکار انجام شود. این ویژگی در کارخانههایی که محصولات زیادی تولید میکنند یا نیاز به جوشکاری سریع دارند، یک امتیاز مهم به شمار میآید.
یادگیری سریعتر:
یادگیری جوشکاری به روش میگ آسانتر است، زیرا کار با دستگاه و تجهیزات آن ساده میباشد. به همین دلیل، مدت زمان آموزش این روش کوتاهتر است و افراد مبتدی میتوانند در زمان کمتری مهارت جوشکاری با میگ را کسب کنند.
معایب جوشکاری میگ
جوشکاری میگ با وجود فواید زیاد، نکات منفی خاص خود را نیز دارد. هنگام انتخاب شیوه جوشکاری، باید این کاستیها را نیز در نظر بگیرید.
پیچیدگی و قیمت بالاتر تجهیزات:
در مقایسه با جوشکاری با الکترود معمولی که ابزار ساده و کمهزینهای لازم دارد، روش جوشکاری میگ به دستگاهها و قطعات پیشرفتهتری مانند منبع برق، مشعل مخصوص، سیم جوش، کپسول گاز و دیگر لوازم نیازمند است. همین پیچیدگی تجهیزات باعث میشود هزینه تمامشده این روش جوشکاری به شکل محسوسی بیشتر شود.
محدودیت در دسترسی:
در روش جوشکاری میگ، لازم است نوک مشعل در تمام مدت کار به قطعه نزدیک بماند. به همین دلیل، در مکانهایی که دسترسی به قطعه سخت است، استفاده از روش جوشکاری با الکترود دستی (جوشکاری برق) انتخاب بهتری محسوب میشود.
برای اطلاعات بیشتر درباره خطرات جوشکاری، پیشنهاد میکنیم مقاله «بررسی ۶ مورد از عوارض جوشکاری [آشنایی با روشهای پیشگیری]» از رونیکس را مطالعه کنید.
حساسیت به وزش باد:
در فرآیند جوشکاری میگ، گاز محافظ اهمیت بسیار زیادی دارد. این گاز از ناحیه جوش در برابر عوامل آلاینده محافظت میکند. اگر در محیط وزش باد وجود داشته باشد، میتواند این گاز محافظ را از اطراف محل جوشکاری پراکنده کند. در نتیجه، فلز جوش در معرض آلودگی قرار میگیرد و کیفیت اتصال ایجادشده کاهش مییابد.
فلزات مورد استفاده در جوشکاری میگ
فلزاتی که میتوان از آنها در جوشکاری میگ استفاده کرد، به سه گروه اصلی تقسیم میشوند. در ادامه، هر یک از این گروهها را به زبان ساده توضیح میدهیم.
فلزات قابل استفاده بدون محدودیت
روش جوشکاری میگ در ابتدا برای اتصال آلیاژهای آلومینیوم، منیزیم و فولاد ضدزنگ ایجاد شد. این روش میتواند تقریباً همه فلزات و آلیاژها را با هزینه مناسب به هم متصل کند.
به دلیل ویژگیهای این فرآیند، امکان جوش دادن بیشتر فلزات و آلیاژها با آن وجود دارد. البته برای بعضی فلزات، این روش گزینه بهتری است و به ندرت اتفاق میافتد که فلزی پیدا شود که نتوان با میگ آن را جوش داد.
با این روش میتوان به سادگی فولادهای کربنی، فولادهای کمآلیاژ، فولادهای ضدزنگ، آلیاژهای مقاوم در برابر گرما، آلومینیوم و آلیاژهای آن (مانند سریهای 3000، 5000 و 6000)، مس و آلیاژهای آن و همچنین آلیاژهای منیزیم را جوشکاری کرد.
فلزات قابل استفاده در شرایط خاص
برخی فلزات را میتوان با روش جوشکاری میگ به هم متصل کرد، اما برای این کار باید شرایط و شیوههای ویژهای رعایت شود. این فلزات شامل موارد زیر هستند: فولادهای با استحکام بسیار بالا، آلیاژهای آلومینیوم از نوع سری ۲۰۰۰ و ۷۰۰۰، آلیاژهای مس که مقدار زیادی فلز روی دارند (مثل برنزهای حاوی منگنز)، چدن، فولادهای آستنیتی دارای منگنز، تیتانیوم و آلیاژهای آن و همچنین فلزات دیرگداز.
برای جوشکاری این فلزات با روش میگ، ممکن است لازم باشد قطعه را پیش از جوش گرم کنیم، پس از جوش نیز عملیات حرارتی روی آن انجام دهیم، از سیم جوش ویژهای استفاده کنیم و ناحیه گستردهای اطراف محل جوش را با گاز محافظ بپوشانیم.
فلزات غیر قابل استفاده
برخی فلزات مثل سرب و قلع، به راحتی ذوب میشوند و به همین دلیل نمیتوان آنها را با روش جوشکاری میگ به هم متصل کرد. همچنین برای جوش دادن فلزاتی که روی سطح آنها پوششی از روی، کادمیم، قلع یا سرب وجود دارد، باید پیش از جوشکاری، این پوشش به طور کامل از ناحیه اتصال پاک شود. پس از پایان جوشکاری، در صورت لزوم میتوان دوباره آن ناحیه را پوشش داد.
تجهیزات مورد نیاز برای جوشکاری میگ
برای شروع جوشکاری میگ، نخست باید ابزار و وسایل لازم را فراهم و آماده کنید. این وسایل شامل دستگاه جوش، دسته جوش، گاز محافظ و دیگر لوازم است که در ادامه به توضیح هر کدام میپردازیم.
منبع تغذیه:
منبع تغذیه، برق لازم برای ایجاد جرقه جوشکاری را فراهم میکند. دستگاههای تغذیه مختلفی برای جوشکاری میگ وجود دارند که از نظر میزان ولتاژ، شدت جریان و نوع برق (متناوب یا مستقیم) با هم تفاوت دارند. انتخاب دستگاه مناسب به ضخامت قطعهای که میخواهید جوش دهید، جنس فلز و همچنین نیازهای خاص پروژه جوشکاری شما بستگی دارد.
مشعل:
مشعل، قسمتی است که سیم جوشکاری و نازل گاز محافظ در آن قرار میگیرند. مشعلها در مدلهای گوناگونی مانند دستی، نیمهخودکار و خودکار ساخته میشوند. انتخاب بهترین نوع مشعل به کاری که میخواهید انجام دهید و شرایط خاص پروژه شما بستگی دارد.
سیم جوش:
سیم جوش، مادهای است که در فرآیند جوشکاری میگ مورد استفاده قرار میگیرد. این سیم معمولاً از همان جنس فلز اصلی قطعه یا فلزی مشابه آن ساخته میشود. انتخاب قطر مناسب سیم جوش به دو عامل بستگی دارد: یکی ضخامت قطعهای که قرار است جوش بخورد و دیگری نوع عملیات جوشکاری که انجام میشود.
گاز محافظ:
گاز محافظ، از ناحیه ذوب شده در برابر تماس با هوای اطراف جلوگیری میکند و باعث میشود جوش با کیفیت بهتری انجام شود. در فرآیند جوشکاری میگ، معمولاً از گازهایی مثل آرگون، دیاکسید کربن یا ترکیبی از آنها استفاده میشود. انتخاب گاز مناسب، به جنس فلزی که میخواهید جوش دهید و همچنین شرایط خاص کار شما بستگی دارد.
رگولاتور و فلومتر:
تنظیمکننده فشار، گاز را از کپسول گرفته و فشار آن را به اندازه مناسب برای جوشکاری کاهش میدهد. همچنین، دبیسنج میزان جریان گاز را تنظیم و کنترل میکند.
کابل و انبر جوشکاری:
سیم جوشکاری و انبر آن، برق را از دستگاه جوش به سمت هدایت میکنند.
تجهیزات ایمنی:
جوشکاری میگ به طور کلی روشی کمخطر محسوب میشود، اما مانند هر فعالیت فنی دیگر، بیاحتیاطی در آن میتواند باعث بروز حوادث ناخوشایند شود. به همین دلیل، استفاده از وسایل محافظتی مناسب هنگام کار، بسیار مهم و ضروری است.
تجهیزات جانبی:
وسایل کمکی دیگری مثل برس فلزی، چکش مخصوص جوش و گیره هم ممکن است برای انجام جوشکاری میگ لازم باشند.
چرا در هنگام جوشکاری، چشمها دچار برقزدگی میشوند؟ و چگونه میتوان سوزش چشم ناشی از آن را برطرف کرد؟
هنگام جوشکاری، نوری بسیار قوی و پر از اشعههای نامرئی مانند ماوراءبنفش تولید میشود. این اشعهها میتوانند به سطح چشم آسیب بزنند، درست مانند آفتابسوختگی روی پوست. این آسیب باعث التهاب، قرمزی، درد شدید، احساس وجود شن در چشم، حساسیت به نور و گاهی افزایش اشک میشود. این حالت معمولاً چند ساعت پس از قرار گرفتن در معرض نور جوشکاری خود را نشان میدهد.
برای تسکین این سوزش و کمک به بهبودی، میتوان این راهکارها را به کار برد:
۱. در اولین فرصت به چشمها استراحت دهید. در یک اتاق تاریک بنشینید یا چشمان خود را ببندید.
۲. از کمپرس سرد استفاده کنید. یک پارچه تمیز و مرطوب و خنک (نه یخ) را به آرامی روی پلکهای بسته قرار دهید.
۳. از قطرههای چشمی اشک مصنوعی (بدون مواد ضدحساسیت یا قرمزکننده) برای مرطوب کردن چشم استفاده کنید.
۴. از مسکنهای معمولی مانند ایبوپروفن یا استامینوفن برای کاهش درد میتوان کمک گرفت.
۵. از مالیدن چشمها به شدت خودداری کنید، زیرا این کار آسیب را بیشتر میکند.
۶. اگر از لنز تماسی استفاده میکنید، تا بهبود کامل آن را خارج کنید.
۷. برای محافظت از چشم در برابر نور، تا زمان بهبودی از عینک آفتابی تیره استفاده نمایید.
۸. اگر درد بسیار شدید است، بینایی دچار مشکل شده یا بهبودی پس از ۲۴ ساعت حاصل نشد، حتماً به پزشک مراجعه کنید.
پیشگیری بهترین راه است: همیشه در حین جوشکاری از ماسک مخصوص با شیشه محافظ مناسب استفاده کنید.
نحوه انجام جوشکاری میگ
در فرآیند جوشکاری میگ، سیم جوش از درون یک لوله مخصوص و به کمک تفنگ جوشکاری به محل اتصال و حوضچه مذاب هدایت میشود.
همزمان، تفنگ جوشکاری به طور پیوسته یک گاز محافظ را به روی حوضچه جوش میدمد. این گاز مانند یک محافظ عمل کرده و از حوضچه در برابر هوای اطراف محافظت میکند. انتخاب نوع سیم جوش و گاز محافظ به جنس قطعههایی که باید به هم متصل شوند و همچنین به نیازهای آن جوشکاری خاص بستگی دارد.
مراحل اجرای جوشکاری میگ
پس از آنکه فهمیدیم جوشکاری میگ چیست و با کاربردها و خوبیهای آن آشنا شدیم، حالا نوبت به این میرسد که مراحل انجام این نوع جوشکاری را گام به گام توضیح دهیم. روش انجام جوشکاری میگ به ترتیب زیر است:
آمادهسازی سطح
پیش از آن که جوشکاری را آغاز کنید، باید مطمئن شوید محل اتصال کاملاً تمیز است. هرگونه چربی، گرد و غبار، رنگ یا آلودگی دیگر باید از روی سطح پاک شود.
بررسی تنظیمات دستگاه
تنظیمات دستگاه جوشکاری، مثل مقدار ولتاژ، شدت جریان و سرعتی که سیم جوش وارد میشود، باید بر اساس قطر ورق فلز و مدل جوشی که قصد دارید بزنید، انتخاب و تنظیم گردد.
نصب تجهیزات
قرقره سیم جوشکاری را روی دستگاه تغذیه سیم قرار بده و نوک جوشکاری را به دستگاه وصل کن. بعد، کپسول گاز محافظ را به تنظیمکننده فشار و دبیسنج متصل کرده و مقدار گاز مورد نیاز را تنظیم کن.
شروع جوشکاری
تفنگ جوشکاری را با زاویهای بین ۱۵ تا ۲۵ درجه نسبت به قطعه کار در دست بگیرید. با کشیدن ماشه، قوس الکتریکی برقرار میشود و سیم جوش شروع به آب شدن میکند.
اجرای جوشکاری
تفنگ جوشکاری را با ثبات و کنترل مناسب، در راستای خط اتصال حرکت دهید. این کار باعث میشود جوشی منظم و یکنواخت ایجاد شود. همزمان، سیم جوش را به طور پیوسته و یکنواخت به محل جوش اضافه کنید.
پایان جوشکاری
وقتی کار جوشکاری به انتهای خط جوش رسید، ماشه مشعل را رها کرده و بگذارید قوس به تدریج از بین برود. سپس صبر کنید تا فلز جوش داده شده کاملاً سرد شود و پس از آن، پوستهها و مواد اضافی روی آن را پاک کنید.
در پایان، محل جوش را با دقت و به طور کامل بررسی کنید تا مطمئن شوید هیچ ترک یا مشکلی در آن باقی نمانده است.
جوشکاری میگ، روشی آسان و کارآمد
همانطور که در این نوشته برای معرفی جوشکاری میگ توضیح دادیم، این روش یک راه مؤثر و دقیق برای ایجاد اتصالهای محکم و باکیفیت بین فلزات گوناگون است. اما هنگام انجام کار، حتماً باید از وسایل محافظتی مناسب بهره ببرید.
تجهیزات ایمنی برند رونیکس در سطح بینالمللی تولید میشوند و به دلیل کیفیت عالیشان شهرت دارند. با به کارگیری این لوازم ایمنی، میتوانید با آسودگی خاطر به فعالیت خود بپردازید.
سوالات متداول
چه فلزهایی را میتوان با جوش میگ جوش داد؟
جوشکاری میگ برای بسیاری از فلزها مانند فولاد، آلومینیوم، مس، برنج، نیکل و همینطور فولادهای ضدزنگ قابل استفاده است.
خطرات جوشکاری میگ چیست و چطور میتوان از آنها دوری کرد؟
این نوع جوشکاری ممکن است دود و گازهای زیانآور تولید کند که برای تنفس خطرناک است. به علاوه خطر برقگرفتگی، سوختگی و آسیب به چشم نیز وجود دارد. برای در امان ماندن، باید از وسایل محافظتی مانند ماسک مخصوص تنفس، دستکش، عینک ایمنی و لباس مناسب کار استفاده کنید.
تجهیزات ایمنی برند رونیکس را از کجا میتوان خرید؟
میتوانید ابزار و تجهیزات ایمنی ساخت رونیکس را از فروشگاههای ابزارفروشی در سراسر ایران تهیه کنید.
نظر شما در مورد این مقاله چیست؟