در نوشتههای قبلی به معرفی سازهای بادی پرداختیم. این سازها نیز خود دستهبندیهای گوناگونی دارند. در این بخش از وبلاگ ندابلاگ، قصد داریم انواع سازهای بادی را به شما معرفی کنیم.
تا پایان این نوشته با ما همراه بمانید.
آشنایی با انواع سازهای بادی
سازهای بادی را به دو دسته بزرگ بخش میکنند:
سازهای بادی به دو گروه اصلی تقسیم میشوند:
۱- سازهای بادی برنجی
۲- سازهای بادی چوبی
البته این نامها به این معنی نیستند که حتماً جنس این سازها از برنج یا چوب است. برای مثال، ساکسوفون از نظر ساختار و روش تولید صدا بسیار شبیه به کلارینت است و بنابراین در گروه سازهای بادی چوبی قرار میگیرد، حتی اگر بدنه آن از فلز ساخته شده باشد.
نمونه دیگر، فلوت ریکوردر است که در گذشته معمولاً از چوب ساخته میشد و امروزه اغلب برای آموزش موسیقی به کودکان از جنس پلاستیک تولید میشود، ولی باز هم در دسته سازهای بادی چوبی محسوب میگردد.
در واقع، تفاوت اصلی این دو گروه به جنس مواد سازنده آنها مربوط نیست، بلکه به شیوه ایجاد صدا در دهنی ساز برمیگردد.
در سازهایی که به برنجی معروفند، صدا از لرزش لبهای نوازنده در درون کاسه دهنی ساز به وجود میآید.
اما در سازهایی که به چوبی شناخته میشوند، صدا یا از لرزش قمیش (یک تکه نازک نی) تولید میشود، یا از لرزش هوا زمانی که از لبهای تیز در دهنی ساز عبور میکند.
مقاله آیا یادگیری پیانو با ارگ امکان پذیر است؟ حاوی اطلاعات جامعی است.
توصیه میکنیم حتماً مقاله تفاوت های کمانچه آذری و ایرانی را مطالعه کنید.
سازهای بادی برنجی
سازهای بادی برنجی بخشی از خانواده سازهای ارکستر بزرگ هستند. برای درک بهتر جایگاه آنها، میتوان این سازها را در گروه شیپورها دستهبندی کرد.
در زمانهای قدیم، شیپورها را از فلز برنج میساختند، اما امروزه معمولاً از آلیاژی به نام برنج تولید میشوند. طبیعی است که روش تولید صدا در سازهای بادی برنجی با سازهای بادی چوبی فرق دارد و به همین دلیل است که سازهای بادی را به این دو گروه اصلی تقسیم میکنیم.
نوازندگان سازهای بادی برنجی با لرزاندن لبهای خود روی قطعهای به نام دهنی، لرزشی ایجاد میکنند که به صدای زیبای ساز تبدیل میشود.
در واقع لولهای که در ساختار این سازها وجود دارد، باعث تقویت و شکلگیری صدای ناشی از لرزش لبهای نوازنده میشود.
برای مطالعه بیشتر، به فالش زدن در موسیقی به چه معناست؟ سری سر بزنید.
انواع ساز بادی چوبی
این سازها در سه گروه اصلی جای میگیرند:
برای مطالعه بیشتر، به عطا رستگار مدرس گیتار پاپ و کلاسیک سری سر بزنید.
**سازهای بادی چوبی بدون زبانه (بی قمیش)**
در این سازها، صدا از برخورد هوا با لبهای تیز که در بدنه ساز تعبیه شده است، ایجاد میشود.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله آشنایی با ساز چنگ رومی مراجعه کنید.
**سازهای بادی چوبی با زبانه تکی (با قمیش)**
صدای این سازها از طریق دمیدن هوا و به لرزش درآوردن یک تکه نازک از جنس نی یا پلاستیک بهدست میآید که به آن قمیش یا زبانه گفته میشود.
برای گسترش دانش خود، مقاله معرفی ساز گیتار بیس (guitar bass) را مطالعه کنید.
سازهای شاستی دار بادی
این ساز در گروه سازهای بادی با صفحه کلید قرار میگیرد. صدای آن مانند پیانو از طریق کلیدها تولید میشود، اما نحوه ایجاد صدا به کمک دمیدن هوا و همچنین نیروی برق و اجزای مکانیکی است.
نحوه ی تولید صدا در سازهای بادی چوبی و برنجی
در سازهای بادی چوبی، بخشی به نام تیغهی هوایی وجود دارد. این تیغهها در واقع لولهها یا مجراهای توخالی درون بدنهی ساز هستند.
وقتی نوازنده در ساز میدمد، هوا به این تیغهها برخورد میکند و با لرزاندن آنها، صدا به وجود میآید. در برخی از این سازها که به آنها زبانهدار میگویند، قطعهی کوچکی از جنس نی یا پلاستیک وجود دارد.
با دمیدن نوازنده، هوا باعث تکان خوردن و لرزش این زبانهها یا قمیشها میشود و صوت تولید میگردد.
نظر شما در مورد این مقاله چیست؟