همه چیز در مورد مفهوم ضرب المثل “کارها به صبر برآید و مستعجل به سر در آید”
این ضرب المثل درس بزرگی در مورد چگونگی انجام کارها به ما میدهد. معنی آن این است که برای به پایان رساندن هر کاری، باید صبر و حوصله به خرج داد. وقتی عجله کنیم و بیدقتی کنیم، کارها ناقص میماند یا با مشکل روبرو میشوند.
میتوان گفت که انجام درست هر کاری مانند رشد دادن یک نهال است. اگر به آن زمان بدهیم و با صبر از آن مراقبت کنیم، به درخت تنومندی تبدیل میشود. اما اگر عجله کنیم و بخواهیم زود به نتیجه برسیم، فقط به آن آسیب میزنیم.
در زندگی روزمره هم این موضوع صدق میکند. چه در درس خواندن، چه در یادگیری یک مهارت جدید و چه در انجام پروژههای کاری، موفقیت نیازمند استقامت و پشتکار است. افرادی که عجول هستند و میخواهند یک شبه به نتیجه برسند، معمولاً در نهایت با شکست مواجه میشوند یا نتیجهی مطلوبی کسب نمیکنند.
این حکمت قدیمی به ما یادآوری میکند که آرامش و بردباری، کلید حل بسیاری از مشکلات است.

در این مطلب به توضیح و مفهوم این ضربالمثل میپردازیم که از سخنان حکیمانهٔ باب هشتم کتاب گلستان سعدی گرفته شده است. در ادامه با ما همراه باشید.
عبارت کامل از گلستان سعدی
کارها با شکیبایی پیش میرود و کسی که عجله کند، به نتیجه نمیرسد.
به چشم خودم در بیابان دیدم
که آنکه آرام میرفت، از عجول پیش افتاد
اسب تندرو از حرکت بازماند
ولی شتربان با آرامی راهش را ادامه داد و رفت.
معنی کلمات عبارت
عجول: به کسی میگویند که همیشه شتابزده و با عجله عمل میکند.
پیشی گرفت: یعنی از دیگران جلو زد و در کاری از آنها سبقت گرفت.
اسب زرد: اسبی که رنگ بدنش زرد است.
تندرو: کسی یا چیزی که بسیار سریع حرکت میکند.
تاختن: به معنای دویدنِ سریع و پرتوان است.
مفهوم ضرب المثل کارها به صبر برآید
در این سخن پرمعنی، سعدی درباره نقش مهم صبر در زندگی صحبت میکند. برخی افراد فکر میکنند صبر یعنی بیحرکت بنشینی و هیچ کاری نکنی و به همین خاطر، آدمهای صبور را افرادی ناتوان میدانند. اما این نگاه کاملاً نادرست است. در زبان عربی، صبر به معنای “کنترل کردن خود و جلوگیری از نشان دادن ناشکیبایی و بیتابی” است.
سعدی در این حکمت، صبر را در مقابل عجله قرار میدهد. او میگوید کسانی که با صبر و حوصله کارهای زندگی را انجام میدهند، برخلاف افراد عجول، در نهایت موفق میشوند و حتی زودتر به هدف خود میرسند.
فرد عجول در نگاه اول به نظر میرسد که کارهایش را سریعتر پیش میبرد، اما در عمل بسیاری از کارهایش نیمهکاره میماند یا کیفیت خوبی ندارد. سعدی مثال زیبایی میزند: او انسان عجول را به اسب تندرویی تشبیه میکند که به خاطر سرعت زیاد، خیلی زود خسته میشود و از ادامه راه میماند. در مقابل، انسان صبور مانند شتربان یا شتری است که با آرامش و پایداری راه میرود و بدون خستگی و ناامیدی، به مقصد نهایی خود میرسد.
ضرب المثل عجله کار شیطان است
نظر شما در مورد این مقاله چیست؟
