رقابت میان ویولنهای دستساز و کارخانهای، همیشه جذاب و پرکشش بوده است. بسیاری از هنرجویان تازهکاری که میخواهند نواختن ویولن را شروع کنند، هنگام خرید ساز سردرگم میشوند. آنها نمیدانند کدام گزینه برایشان مناسبتر است و کدام ویولن پاسخگوی نیازهایشان خواهد بود. در این نوشته از وبلاگ ندابلاگ همراه ما باشید تا با تفاوتهای ویولن دستساز و ویولن شرکتی بیشتر آشنا شوید.
برای درک عمیقتر این موضوع، مطلب معرفی ۴ تا از سازهای یونان باستان را بخوانید.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله ساز سوتک، یکی از ابتدایی ترین سازهای بادی مراجعه کنید.
انواع ویولن های شرکتی
ویولنهای کارخانهای به دو دسته اصلی تقسیم میشوند. دسته اول، ویولنهایی با کیفیت معمولی یا پایین هستند که معمولاً توسط شرکتهای کمآوازه در کشورهایی مانند چین ساخته میشوند. در کارخانههای تولید این نوع ویولنها، تمرکز اصلی روی سرعت ساخت و تعداد بالای تولید است. به همین دلیل، طبیعی است که این سازها از کیفیت خوبی برخوردار نباشند و نتوان آنها را با ویولنهای دستساز مقایسه کرد.
دسته دوم ویولنهای شرکتی، توسط برندهای شناختهشده در کشورهایی مانند فرانسه و ایتالیا تولید میشوند. این ویولنها اگرچه در کارخانه ساخته میشوند، اما کیفیت بسیار بالایی دارند و حتی میتوانند رقیبی جدی برای ویولنهای دستساز به شمار آیند. البته قیمت این دسته از ویولنها بسیار بالا است.
متأسفانه در ایران وقتی صحبت از ویولنهای شرکتی میشود، معمولاً منظور همان ویولنهای دسته اول است. این ویولنهای ساخت چین، در بازار ایران پرطرفدار هستند و بسیاری از هنرجویان و نوازندگان تازهکار، از آنها استفاده میکنند.
برای مطالعه بیشتر، به ۴ تمرین تقویت ریتم در موسیقی سری سر بزنید.
ویولن های دست ساز
ویولنهای دستساز برخلاف ویولنهای کارخانهای، به صورت انبوه و یک شکل تولید نمیشوند و هر کدام را یک سازنده به تنهایی میسازد. ساخت چنین ویولنی معمولاً دستکم چند ماه طول میکشد و همهٔ مراحل کار — از انتخاب چوب، برش دادن و شکلدادن آن با حرارت تا چسبکاری و رنگکاری — با دست و توسط همان فرد انجام میگیرد.
اگر به این موضوع علاقه دارید، ترمین، سازی با سیم های نامرئی را از دست ندهید.
تفاوت های ویولن دست ساز و شرکتی
دانش و مهارت سازنده
در کارخانههایی که ویولن تولید میکنند، معمولاً افرادی عادی و بدون تخصص ویژه در ساختن سازها مشغول به کار هستند. اما کسی که ویولن را به صورت دستساز میسازد، یک هنرمند و متخصص واقعی است. او هر بخش از ساز را با آگاهی کامل و دلیلی مشخص طراحی و میسازد.
نحوه رنگ زدن ساز
یک تفاوت مهم بین ویولنهای دستساز و کارخانهای، روش رنگآمیزی آنهاست. ویولنهای تولید انبوه در کارخانه با استفاده از اسپری رنگ، پوشش داده میشوند. در مقابل، ویولنهای دستساز به روش سنتی و با دست، توسط خود سازنده با لاک رنگمیشوند.
دقت ساخت
همانطور که گفتیم، ویولنهای کارخانهای به صورت انبوه تولید میشوند و باید در یک بازه زمانی مشخص، تعداد زیادی ساز آماده کنند. در این کارخانهها، ویولنها به صورت گروهی و پشت سر هم ساخته میشوند و برای تولید بیشتر قطعات از دستگاهها و ماشینها کمک گرفته میشود. در چنین شرایطی، طبیعی است که زمان و دقت کمتری به هر ویولن اختصاص داده شود.
اما در مقابل، ویولن دستساز توسط یک سازنده و با حوصله فراوان ساخته میشود. او برای ماهها تمام توجه و تمرکزش را فقط روی ساز شما میگذارد. در این روش، حتی ریزترین جزئیات نیز به دقت در نظر گرفته میشوند و هر بخش از ساز با اهمیت زیادی ساخته میشود.
توصیه میکنیم حتماً مقاله معرفی مشهورترین شاگردان استاد شجریان را مطالعه کنید.
صدا
یک تفاوت مهم دیگر بین ویولنهای دستساز و کارخانهای، کیفیت صدای آنهاست. ویولنهای دستساز معمولاً صدایی شفافتر و دلنشینتر دارند. دلیل این موضوع استفاده از چوبهای مرغوبتر و مواد اولیه باکیفیت در ساخت آنهاست. همچنین، رنگآمیزی سنتی این سازها با لاک، به بهبود و زیبایی صدای آنها کمک میکند.
تنظیم
ویولنهایی که به صورت دستی ساخته میشوند، معمولاً پیش از رسیدن به دست شما، با دقت کوک و تنظیم میشوند و به همین دلیل از کیفیت صدای بهتری برخوردارند. اما ویولنهای تولید انبوه که در کارخانه ساخته میشوند، اغلب نیاز دارند پس از خرید، دوباره تنظیم شوند تا بتوانند صدای خوب و دلخواهی داشته باشند.
در این مقاله ۶ نکته ضروری برای نگهداری از گیتار اطلاعات مفیدی آمده است.
ارزش مالی
یک ویولن دستساز، هم از نظر مادی و هم از نظر احساسی، بسیار ارزشمند است. چنین سازی را یک سازنده ماهر با صرف وقت و دقت زیاد — گاهی چندین ماه — ساخته و اثری هنری پدید آورده است. این نوع سازها با گذشت سالها نه تنها ارزش خود را از دست نمیدهند، بلکه مانند یک شیء عتیقه، قیمتشان بیشتر هم میشود. اگر از ویولن دستساز خود به خوبی نگهداری کنید، در صورت تمایل به فروش آن در آینده، میتوانید مبلغ قابل توجهی برای آن دریافت کنید. اما این قضیه درباره ویولنهای کارخانهای صادق نیست؛ چرا که این سازها به مرور زمان هم از نظر کیفیت و هم از نظر قیمت، افت میکنند.
انتخاب آخر؛ ویولن های دست ساز یا کارخانهای؟
اگر امکان مالی خرید یک ویولن از شرکتهای معروف ایتالیایی یا فرانسوی را دارید، حتماً این گزینه را انتخاب کنید. این سازها از کیفیت خیلی بالایی برخوردارند و با بهترین چوب و مواد ساخته شدهاند. اگر قصد دارید یک ویولن متوسط از برندهای معمولی بازار بخرید، بهتر است یک بار دیگر در مورد انتخاب خود فکر کنید. ویولنهای دستساز به دلایلی که گفته شد، معمولاً از ویولنهای کارخانهای بهترند. در نهایت، انتخاب نهایی به خود شما، نظر مربیتان و سلیقه شخصیتان بستگی دارد.
نظر شما در مورد این مقاله چیست؟