وقتی صحبت از ساز سهتار به میان میآید، بیتردید نام استاد جلال ذوالفنون در خاطر ما زنده میشود.
ایشان از چهرههای تاثیرگذار و سرشناس در عرصهی نوازندگی سهتار بودند که در این نوشته از وبلاگ ندابلاگ، به زندگی و هنرشان پرداختهایم.
امیدواریم تا پایان این مطلب با ما همراه بمانید.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه پر فروش ترین پیانو برای افراد مبتدی.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه حبیب سماعی | پدر سنتور معاصر ایران.
توصیه میشود به مطالعه مقاله گیتار هفت سیم چیست؟ ادامه دهید.
بیوگرافی استاد جلال ذوالفنون
جلال ذوالفنون، موسیقیدان و نوازنده چیرهدست سهتار، در شانزدهم اسفندماه سال ۱۳۱۶ در شهر آباده از استان فارس به دنیا آمد.
پدرش تار مینواخت و برادرش نیز با ویولن آشنا بود. همین فضای موسیقایی در خانواده، باعث شد او از سنین کم به موسیقی علاقهمند شود.
در کودکی به همراه خانواده به تهران نقل مکان کرد و از ده سالگی نواختن سهتار را آغاز نمود.
ذوالفنون برای ادامه تحصیل به هنرستان موسیقی ملی رفت. از آنجا که در آن زمان سهتار در برنامه درسی هنرستان جایگاه چندانی نداشت، به ناچار تار را به عنوان ساز اصلی خود انتخاب کرد و با سازهای دیگری مانند ویولن نیز آشنا شد.
او ویولن را نزد برادرش محمود ذوالفنون فرا گرفت، اما هیچگاه سهتار را رها نکرد و در کنار تار و ویولن، به نواختن آن ادامه داد.
وی در هنرستان از راهنماییهای موسی معروفی برای بهبود تکنیک نوازندگی سهتار بهرهمند گردید.
ورود به دانشکده هنرهای زیبا
پس از راهاندازی بخش موسیقی در دانشکده هنرهای زیبا، او نیز به این دانشکده رفت و با استاد فقید نورعلی برومند و دکتر داریوش صفوت آشنا شد. این آشنایی، درک تازهای از موسیقی اصیل ایران و قابلیتهای گستردهٔ ساز سهتار به او بخشید و از سال ۱۳۴۶، همهٔ تمرکز خود را روی این ساز گذاشت. او در ادامهٔ مسیرش، از راهنمایی استادانی مانند ابوالحسن صبا و ارسلان درگاهی نیز استفاده کرد.
پس از فارغالتحصیلی، در همان دانشکده و همچنین در مرکز حفظ و اشاعه موسیقی ملی، به آموزش سهتار مشغول شد. شیوهٔ نوازندگی استاد ذوالفنون با سهتار، کاملاً ویژه و بینظیر است.
او توانست سهتار را از حالت تکنوازی خارج کند و گروههای نوازندگی سهتار را تشکیل دهد. ذوالفنون همراه با برجستهترین هنرمندان، در بسیاری از کنسرتها و جشنوارههای داخلی و بینالمللی حضور یافته است.
برای گسترش دانش خود، مقاله تاثیر موسیقی بر حیوانات مختلف چیست؟ را مطالعه کنید.
اجرای سبک نوینی در نوازندگی گروهی سه تار
جلال ذوالفنون در دو آلبوم به نامهای “گل صدبرگ” و “آتش در نیستان” که با صدای شهرام ناظری همراه بود، شیوهی تازهای در نواختن گروهی سهتار و خواندن آهنگهای عرفانی پدید آورد. او همچنین قطعههایی مانند “شرح فراق” را با همکاری حسامالدین سراج اجرا کرد.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در بیوگرافی منوچهر چشم آذر پیدا کنید.
این هنرمند در آلبوم “سرمستان” با صدای علیرضا افتخاری، همراه با هابیل علیاف به نوازندگی پرداخت. علاوه بر این، در آلبومهای “نیلوفرانه”، “میهمان تو”، “شب عاشقان” و “خنده بارون” نیز هنرنمایی کرد. نواختن بداههی ایشان در آلبوم “مستانه” با صدای علیرضا افتخاری بسیار قابل تحسین است. از آثار نوشتاری او نیز میتوان به چهار جلد کتاب “تدریس سهتار” و کتاب “گل صدبرگ” اشاره کرد.
او سالهای طولانی به پژوهش در زمینهی موسیقی پرداخت و تلاش کرد تا جوانان را با این دنیای زیبا آشنا کند. پس از پژوهش، مهمترین فعالیت او آموزش بود. جلال ذوالفنون نخستین فردی بود که کتاب آموزشی ویژهای برای ساز سهتار نوشت.
توصیه میکنیم این مطلب کوک در موسیقی چیست؟ + انواع روشهای آن را حتماً بخوانید.
برای گسترش دانش خود، مقاله فرارسیدن سال ۱۴۰۲ مبارک را مطالعه کنید.
در پایان بیست و هفتمین جشنوارهی بینالمللی موسیقی فجر، در سیام بهمن ماه سال ۱۳۹۰، از زحمات و خدمات “جلال ذوالفنون” قدردانی شد.
مقاله ویولن حماسه آفرین تایتانیک منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله آموزش گرم کردن قبل از نوازندگی + ۷ تمرین مراجعه کنید.
وفات
اگر به این موضوع علاقه دارید، سبک موسیقی مینیمال به چه سبکی گفته می شود؟ را از دست ندهید.
استاد جلال ذوالفنون در ۲۸ اسفند سال ۱۳۹۰، به دنبال یک عمل قلب باز و بر اثر خونریزی داخلی، در بیمارستان البرز کرج چشم از جهان فروبست. پیکر او صبح روز چهارشنبه، دوم فروردینماه ۱۳۹۱، از جلوی تالار وحدت تهران بدرقه شد و مطابق وصیت خودش، در گورستان امامزاده طاهر کرج، در میان جمعی از بستگان و علاقهمندانش به خاک سپرده شد.
برای درک عمیقتر این موضوع، مطلب نحوه گرفتن صحیح مضراب سنتور را بخوانید.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه آهنگساز کیست؟ چه میکند؟ چه وظایفی دارد؟.
روحش شاد و یادش گرامی
اگر به این موضوع علاقه دارید، موسیقی لوفای چیست؟ را از دست ندهید.
اگر سوالاتی دارید، مقاله صفر تا صد جنس سیم های گیتار! به شما کمک خواهد کرد.
در اینجا میتوانید اطلاعات کاملتری درباره آشنایی با کنسرتو و انواع آن بیابید.
نظر شما در مورد این مقاله چیست؟