بازیهای محلی همواره بخشی از فرهنگ و هویت جوامع مختلف بودهاند. یکی از این بازیهای سنتی و محبوب در ایران، بازی «عمو زنجیرباف» است که در سراسر کشور با اشکال و نامهای مختلفی اجرا میشود. این بازی نه تنها سرگرمکننده است، بلکه به تقویت همکاری گروهی و مهارتهای اجتماعی کودکان کمک میکند.
روش اجرای بازی عمو زنجیرباف
برای اجرای این بازی، حداقل ۱۰ نفر نیاز است. مراحل بازی به شرح زیر است:
اگر به این موضوع علاقه دارید، بازی محلی دارکلکا را از دست ندهید.
- تشکیل گروه: دو نفر که از نظر قدرت بدنی و قد و وزن نسبت به بقیه بزرگتر هستند، به عنوان «سرگروه» و «عمو زنجیرباف» انتخاب میشوند. سایر بازیکنان دستهای یکدیگر را گرفته و یک نیمدایره تشکیل میدهند.
- شروع مکالمه: سرگروه با همراهی سایر بازیکنان، سوالاتی را به صورت آهنگین از عمو زنجیرباف میپرسد و او پاسخ میدهد. نمونهای از این مکالمه به شرح زیر است:
سرگروه: عمو زنجیرباف؟
گروه: بله؟
سرگروه: زنجیر منو بافتی؟
گروه: بله
سرگروه: پشت کوه انداختی؟
گروه: بله
سرگروه: بابا اومده؟
گروه: چی چی آورده؟
سرگروه: نخود و کشمش
گروه: بخور و بیا
سرگروه: با صدای چی؟
عمو زنجیرباف: با صدای گربه (یا هر حیوان دیگری)
توصیه میکنیم این مطلب بازی محلی کلاوریزان را حتماً بخوانید.
- حرکت بازیکنان: پس از نام بردن حیوان، بازیکنان با تقلید صدای آن حیوان، از زیر دستهای قلابشده عمو زنجیرباف و نفر کناریاش عبور میکنند. این کار باعث میشود که دستهای بازیکنان به تدریج پیچ خورده و زنجیری بافته شود.
- آزمایش استحکام زنجیر: پس از بافته شدن زنجیر، سرگروه و عمو زنجیرباف از دو طرف زنجیر را میکشند تا ببینند زنجیر از کجا پاره میشود. بازیکنانی که دستهایشان از هم جدا میشود، جریمه میشوند.
تاریخچه و تنوعهای منطقهای
بازی عمو زنجیرباف در مناطق مختلف ایران با تفاوتهایی اجرا میشود. به عنوان مثال، در برخی مناطق پس از پاره شدن زنجیر، سرگروه و بازیکنانی که در حلقه متصل به او باقی ماندهاند، با دستان باز و به صورت لیلیکنان، عمو زنجیرباف و بازیکنان متصل به او را تعقیب میکنند تا آنها را بگیرند. هر فردی که گرفتار شود، به تیم سرگروه میپیوندد و بازی ادامه مییابد تا تمامی بازیکنان گرفته شوند. در روش دیگری، پس از پاره شدن زنجیر، تعداد بازیکنان هر بخش شمارش میشود و گروهی که تعداد بیشتری دارد، برنده اعلام میشود. گروه بازنده باید برندهها را روی کول سواری دهند.
نکات مهم در اجرای بازی
- این بازی به فضای باز و تعداد کافی بازیکن نیاز دارد.
- هدف اصلی بازی، تقویت همکاری گروهی و ایجاد نشاط در بین کودکان است.
- در انتخاب سرگروه و عمو زنجیرباف، بهتر است از بازیکنانی استفاده شود که توانایی هدایت بازی را دارند.
نتیجهگیری
بازی عمو زنجیرباف یکی از بازیهای سنتی و محبوب ایرانی است که با اجرای ساده و نیاز به تجهیزات کم، میتواند در هر زمان و مکانی اجرا شود. این بازی علاوه بر سرگرمی، به تقویت مهارتهای اجتماعی و همکاری گروهی کودکان کمک میکند و بخشی از میراث فرهنگی ارزشمند ایران محسوب میشود.
توصیه میشود به مطالعه مقاله بازی های محلی طارم ادامه دهید.
برای درک عمیقتر این موضوع، مطلب بازی محلی جهرم را بخوانید.
نظر شما در مورد این مقاله چیست؟